ظریف: برتری در جنگ تضمین پایداری نیست؛ درسهای تاریخ و بیاعتمادی به جامعه بینالملل
محمد جواد ظریف، وزیر اسبق امور خارجه، روز پنجشنبه ۲۸ آبانماه در نشست رونمایی و بررسی کتاب «تاریخ یک همسایگی؛ روابط ایران و عراق در گذر زمان»، با استناد به تجربیات دیپلماتیک خود در دوران جنگ ایران و عراق، تحلیلی از چالشهای امنیتی فعلی و عملکرد نهادهای بینالمللی ارائه داد.

جنگ، ابزاری ناکارآمد برای دستیابی به اهداف
ظریف با اشاره به «اصل ناتوانی جنگ در برآورده کردن خواستههای جنگآوران» گفت: در قرن بیستم و بیستویکم هیچ جنگی آغاز نشده، مگر آنکه آغازکنندگان آن یا نابود شدهاند یا دستکم به اهداف خود نرسیدهاند. او مثال افغانستان را زد که آمریکا پس از ۲۰ سال جنگ مجبور شد با طالبان مذاکره کند و زمینه بازگشت آنها را فراهم آورد. ظریف اضافه کرد: «امروز نیز در تجاوزی که علیه ایران آغاز شده، جنگ امکان رساندن خواستههای آغازکنندگان را ندارد.»
تکرار سناریوهای ۴۰ سال پیش در شورای امنیت
وزیر اسبق امور خارجه عملکرد شورای امنیت سازمان ملل متحد را در دوران جنگ تحمیلی و روزگار حال مقایسه کرد. او خاطرنشان کرد که قطعنامه ۴۷۹ (سال ۱۳۵۹) بدون اشاره به «آتشبس» یا «عقبنشینی» و تنها با عبارت «پایان درگیری» تصویب شد، در حالی که نماینده وقت آمریکا (دونالد مکنزی) خوزستان را «سرزمینهای مورد اختلاف» خوانده بود. ظریف گفت: «شورای امنیت به مدت دو سال عملاً به مرخصی رفت و مردم ایران را تنها گذاشت.»
او قطعنامه اخیر ۲۸۱۷ را «شرمآور» و مشابه قطعنامه ۴۷۹ توصیف کرد و گفت: «سه هفته پس از تجاوز آمریکا و اسرائیل، شورای امنیتی قطعنامهای صادر میکند گویی هیچ حملهای به ایران صورت نگرفته؛ هیچ اشارهای به حملات به میناب و لامرد نشده است.»
سکوت جهانی در برابر سلاح شیمیایی
ظریف با استناد به شش گزارش دبیرکل سازمان ملل متحد، استفاده عراق از سلاح شیمیایی را تأیید شده دانست اما گفت: «در تمام طول جنگ، در برابر این جنایت علیه مردم ایران، سردشت، سربازان و مردم حلبچه سکوت حاکم بود.» او همچنین از اسناد سیآیای اشاره کرد که نشان میدهد پس از بمباری حلبچه، سیآیای تلاش کرد این جنایت را به ایران نسبت دهد.
سه اصل استراتژیک برای مدیریت بحران
با استلهام از تجربه فتح فاو و عملیاتهای پایانی جنگ، ظریف بر تغییرپذیری موازنه قوا تأکید کرد: «اگر امروز در جنگ دست بالا را داریم، نباید تصور کنیم این برتری تا پایان جنگ ادامه دارد. در زمان فتح فاو هم دست بالا داشتیم، اما این تضمین برتری تا روز آخر نبود.»
او سه اصل را برای مدیریت شرایط فعلی ضروری دانست:
- اول: در جنگ به هیچکس اطمینان نکنیم.
- دوم: در دیپلماسی به هیچکس اطمینان نکنیم.
- سوم: تصور نکنیم شرایط همواره یکسان باقی میماند.
ظریف نتیجه گرفت: «باید در بهترین شرایط ممکن، با تکیه بر بزرگترین سرمایه یعنی مردم، از فرصتها برای خروج از وضعیت جنگی استفاده کنیم.»

نظرات (0)
در حال بارگذاری نظرات...