چگونه افسردگی ناشی از کرونا را کاهش دهیم؟

روانشناسان معتقدند اگر در گروه افراد در معرض خطر ابتلا به افسردگی بوده‌اید، احتمال آن که سبک زندگی مربوط به محدودیت‌های اجتماعی ناشی از کرونا بیمارتان کند، زیاد است.

با گسترش شهر‌ها و تغییر سبک زندگی آدمی، زندگی بشر نیز همواره دستخوش تغییر و تحولات بسیاری شده و او را با مشکلات متعددی روبرو کرده است.  اختلالات روانی جنبه‌های مختلف زندگی انسان را تحت تاثیر قرار می‌دهند و گاهی در برخی از موارد فرصت لذت بردن از چیز‌هایی که داشتن آن‌ها آرزوی هر فردی است را از خود فرد سلب می‌کنند و در صورت عدم تمایل به حضور نزد روانشناس و یا ارجاع به روانپزشک، او را زمین‌گیر این اختلالات خواهند کرد.

برای بهبود روحیه در شرایطی که زندگی با تعدد مشکلات همراه است، باید به دنبال رهایی از محدودیت‌ها بوده و در این میان از نقش موثر روانشناس و مشاور نیز غفلت نکنیم.

بهناز عطاری اظهار کرد: متاسفانه در حال حاضر اختلال روانی افسردگی در سراسر جهان با افزایش بسیاری روبرو است و این معضل تنها به کشور ما مربوط نمی‌شود.

او افزود: بحث شیوع بیماری کرونا در سطح جامعه سبک زندگی همه افراد را نیز دچار تحولات متعدد و عجیبی کرده و به دنبال آن روابط عاطفی و احساسی افراد را هم تحت تاثیر قرار داده است.

این روانشناس و مشاور خانواده تصریح کرد: افراد باید در نظر داشته باشند که در شرایط فعلی که به دلیل شیوع مجدد بیماری کرونا، کارمندان و کارکنان بسیاری از مشاغل به صورت دورکاری، کار خود را به انجام می‌رسانند، زمانی را به عنوان “زمان تنهایی” خود در نظر بگیرند و در فضایی با عنوان “اتاق خلوت” این زمان را برای استراحت ذهن و مدیریت رفتاری خود صرف کنند.

عطاری بیان کرد: اینکه زوجین و سایر اعضای خانواده تا همین چند ماه پیش تنها چند ساعت اندک را در کنار یکدیگر سپری می‌کرده و در حال حاضر به دلیل فراهم بودن شرایط دورکاری، ساعت‌های متمادی را در کنار هم هستند، ضمن محاسنی که به همراه داشته است، معایب و پیامد‌های منفی نیز در پی خواهد داشت.

او ادامه داد: به دلیل در امان ماندن از ویروس کرونا و جلوگیری از گسترش آن در جامعه، بیشتر افراد دور کار شده اند این امر باعث کاهش فاصله ارتباط بین خانواده شده است. کم شدن این فاصله‌ها موجب صمیمی‌تر شدن و بهبود روابط اعضای خانواده با یکدیگر شده است. ثبات این روند، مدیریت هر چه بهتر زوجین در این رابطه را می‌طلبد.

این روانشناس گفت: دایره مشکلات بسیاری از افرادی که از قبل در برقراری ارتباط عاطفی سازنده و سالم با یکدیگر دچار تنش و مشکل بوده‌اند، با دور کار شدن آن‌ها و حضور طولانی مدت همزمان در منزل در کنار هم، وسیع‌تر و گسترده‌تر شده و این مسئله خشم پنهان شده در گذشته‌های نه چندان دور را آشکار کرده و روابط آن‌ها را دچار اختلال و تنش ساخته و اختلافات قدیمی را رو کرده است.

عطاری اضافه کرد: با استمرار شکل دورکاری، کلافگی و بی‌توجهی زوجین نسبت به یکدیگر در روز‌های کرونایی نسبت به قبل بیشتر شده است. حضور مکرر همه اعضای خانواده‌ای که روزی همه آن‌ها شاغل بوده‌اند، برای ساعات طولانی، سطح توقع آن‌ها از یکدیگر را تا حد زیادی افزایش داده و از طرفی هم پای اختلافات قدیمی و کهنه را به زندگی مشترکشان باز کرده است.

این روانشناس و مشاور خانواده یادآوری کرد: بیکاری یکی دیگر از عوامل بروز اختلال افسردگی در افراد محسوب می‌شود و از طرف دیگر افزایش فشار‌های اقتصادی و ثبات نداشتن قیمت کالا و خدمات مختلف نیز افراد را تحت فشار قرار داده و ناتوانی در تامین حداقل‌های ضروری یک زندگی، رفت و آمد‌های خانوادگی را نیز محدود کرده و در نتیجه افراد در چنین شرایطی به اختلال افسردگی دچار می‌شوند.

عطاری  تاکید کرد: دورهمی‌های ساده‌ای که پیش از کرونا در بسیاری از خانواده‌ها مرسوم و معمول بود، به دلیل شیوع این بیماری تا حد زیادی کاهش پیدا کرده است و همین محدودیت‌های ایجاد شده در انجام دید و بازدید‌های خانوادگی و دوستانه بار روانی و عاطفی سنگینی را به افراد تحمیل کرده است و محبت کلامی و پیام‌های عاطفی مکرر بخشی از این خلا را پر خواهد کرد.

او اضافه کرد: در میهمانی‌های ساده که افراد دور هم جمع می‌شدند، بخشی از ابراز محبت آن‌ها با یکدیگر در به آغوش کشیدن هم خلاصه می‌شد و شیوع بیماری کرونا در شرایط فعلی این فرصت ارزشمند را هم از افراد سلب کرده و متاسفانه افسردگی روانی بسیاری از افراد در نتیجه همین محدودیت‌های واجب و اجباری برای حفظ سلامتی جسم آن‌ها به وجود آمده است.

این روانشناس اظهار کرد: حال و هوای روانی افرادی که با حضور در اماکن متبرکه به آرامش دست پیدا می‌کردند با محدودیت‌های کرونایی دستخوش تغییرات ناخوشایندی شده است.

عطاری در ادامه تصریح کرد: از دید روانشناسان و پژوهشگران علم روانشناسی احساسات و هیجانات فرو خورده‌ای که مردم در داغ از دست دادن عزیزان در شرایط فعلی که بیماری کرونا در سطح جامعه به وجود آورده است هم در صورت ماندگار شدن افراد را به سمت و سوی بیماری اختلال روانی افسردگی سوق می‌دهد.

او اضافه کرد: در بسیاری از موارد خشم و عصبانیت فرد اگر در غالب اعتراض بجا و در زمان خود مطرح نشده و فرو خورده شود، در نتیجه به افسردگی تبدیل خواهد شد و او را دچار مشکل می‌کند.

درک متقابل، راه حلی مفید برای کاهش تنش‌ها

این مشاور خانواده تاکید کرد: تغییر در عادات غذایی و خورد و خوراک و بی‌توجهی به داشتن رژیم غذایی سالم و حاوی مواد مغذی و ضروری برای بدن، در نهایت به کاهش نشاط و شادمانی فکری فرد ختم شده و او را افسرده خواهد کرد.

عطاری بیان کرد: نه تنها انرژی جسمی و روحی گروه‌های سنی مختلف با هم متفاوت است بلکه روحیه هر فرد با فرد دیگر نیز متفاوت بوده و سطح کشش روانی و جسمی آن‌ها با هم یکسان نیست. در شرایط فعلی بیماری کرونا، همیشه در خانه ماندن افراد و به ویژه خانه نشین شدن دائمی کودکان و فراهم نبودن فرصت تخلیه انرژی آن‌ها، والدین را با مشکلات متعددی روبرو ساخته و تنش میان والدین و فرزندان با یکدیگر افزایش داده است.

او اضافه کرد: بسیاری از روابط افراد در ایام شیوع بیماری کرونا به دید و بازدید آن‌ها در فضای مجازی و انجام تماس تصویری خلاصه می‌شود و چنین دید و بازدید‌هایی هرگز جای روابط عاطفی و رو در روی افراد را پر نخواهد کرد.

این روانشناس تصریح کرد: تغییرات خلق و خو و عادات رفتاری که در نتیجه ایجاد محدودیت‌های رفت و آمد‌های روزمره افراد به وجود آمده است، به مرور افراد را منزوی و در نهایت دچار اختلال افسردگی خواهد کرد.

عطاری گفت: در نظر گرفتن فرصتی برای انجام بازی‌های کودکانه و تخلیه انرژی کودکان و اهمیت دادن به حفظ روحیه کودکان و نشاط آن‌ها و همچنین درک متقابل و اختصاص زمانی برای تنهایی و خلوت پدر یا مادر و زمانی که هر یک برای بازیابی روحیه خود در نظر بگیرند تا بتوانند به مسائل مورد علاقه خود بپردازند، تا حدود زیادی مشکلات و تنش‌های ایجاد شده را رفع خواهد کرد.