هجوم به پمپ‌بنزین‌ها / شایعه بنزینی چگونه مردم را به صف کشاند؟

 به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، این روزها هنگام عبور از کنار هر پمپ بنزین فعالی در شهر با انبوهی خودرو و موتور سیکلت مواجه می‌شوید که تن می‌دهند به ساعت‌ها ایستادن در صف برای خرید بنزین. اما دلیل این شلوغی نامتعارف چیست؟

در روزهای اخیر اعلام اخباری از قول معاون رییس‌جمهوری، نمایندگان مجلس و … درباره‌ی تغییر شیوه تخصیص سهمیه، یارانه و حتی قیمت بنزین سبب شده است خریداران بنزین خود را در موقعیتی مرزی قرار دهند.

 این بدان معناست  که بسیاری از شهروندان منتظرند با خبری ناگهانی در این زمینه روبه‌رو شوند هر چند دولت بارها تاکید کرده است قراری برای غافلگیری مردم ندارد. بویژه آنکه حاجی میرزایی، رئیس دفتر رئیس جمهور اعلام کرد:«کاهش سهمیه‌های بنزین قطعی است. کسی بیش از سهمیه بخواهد بنزین خریداری کند قیمت بالاتری خواهد داشت اما هنوز این قیمت تعیین نشده است». این اطلاع‌رسانی هرچند، نوید حذف شوک بزرگ در تعیین قیمت بنزین را می‌دهد اما به علت اعلام نشدن جزییاتی مانند مقدار «کاهش قطعی سهمیه‌ها» و رقم« قیمت بالاتر» نمی‌تواند به آرامش روانی مصرف‌کنندگان منجر شود و شایعات و ابهامات همچنان پابرجاست. در چنین وضعیت مبهمی نگاه مردم به بنزین چیست و چرا به جایگاه‌های سوخت هجوم برده‌اند؟

نکته این‌جاست که تعطیلی برخی پمپ بنزین‌ها در سطح شهر و افزایش شمار پمپ‌بنزین‌های تعطیل در ساعات پایانی اولین روز شهریور نیز عامل مهم دیگر برای افزایش  مراجعه به پمپ‌بنزین‌ها و شکل گیری صف های طولانی است.

 یک شهروند سی و دو ساله در پمپ بنزینی در مرکز شهر در خیابان پاکستان در پاسخ به سئوال خبرنگار ما مبنی بر اینکه چرا حاضر به ایستادن در صفی چنین طولانی برای خرید بنزین شده‌اید؟ گفت: ترس من این است که سهمیه بنزین من بسوزد. در حال حاضر سی لیتر از سهمیه ۱۵۰۰ تومانی در کارت من باقی است اما با اخباری که به گوشم می‌رسد نگرانم این سهمیه از دست برود بابت همین با وجودی که باک ماشین خالی نیست من در صف ایستاده‌ام تا بنزین را بخرم.

 خانمی جوان با پرایدی که سنش از سن خود او بیشتر بود، در یکی از پمپ بنزین‌های شلوغ شمال شهر تهران در پاسخ به این سئوال که چه مدت در صف ایستاده است؟ گفت: من در حدود چهل دقیقه در صف ایستاده‌ام و به زودی نوبتم می‌شود. قبلا با چنین شلوغی مواجه نبودم و فکر می‌کنم دلیلش این است که خود من و برخی شبیه من نگران سوختن سهمیه بنزین‌مان هستیم از این بابت ترجیح می‌دهم این سهمیه را استفاده کنیم.

 او با بیان این‌که سهمیه را برای مسافرت در پایان شهریور نگهداری کرده بود، گفت: الان دیگر مطمئن نیستم تا پایان شهریور مناسبات کنونی برای بنزین جاری باشد.

به نظر می‌رسد ترس از سوختن سهمیه انگیزه‌ای بسیار قوی برای مراجعه به پمپ بنزین‌ها باشد.

اما این تنها عامل شلوغی پمپ بنزین‌ها نیست.اگر این روزها کمی به عبور و مرور پمپ بنزین‌ها دقت کرده باشید، خودروها و عابران پیاده‌ای را می‌بینید که آن اطراف ایستاده‌اند و در صدد فروش سهمیه‌ی بنزین خود به متقاضیان هستند. کسب اطلاع خبرنگار خبرآنلاین نشان داد متوسط قیمت خرید هر لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی توسط خودروهای دیگر حدود دو تا ۲۵۰۰ تومان و متوسط قیمت خرید بنزین سه هزار تومانی جدود ۱۵۰۰ تومان است. این بدان معناست که فرد خریدار هزینه‌ی بنزین ۱۵۰۰ تومانی را به جایگاه می‌پردازد و به فروشنده نیز هزینه‌ای معادل دو هزار تا ۲۵۰۰ تومان به ازای هر لیتر بنزین پرداخت می‌کند.

 متصدی یک پمپ بنزین در پاسخ به سئوال خبرنگار ما مبنی بر این‌که در این روزها چقدر با فروش سهمیه‌ی بنزین به غیر مواجه شدید؟ گفت: این اتفاق زیاد می‌افتد چون اغلب افراد ترجیح می‌دهند سهمیه خود را نگهداری نکنند و به سرعت آن‌چه در کارت خود دارند را خالی کنند.

 او افزود: البته ما در این فرایند دخیل نیستیم. معامله را همین اطراف انجام می‌دهند و خریدار با کارت فروشنده برای خرید بنزین مراجعه می‌کند.

متصدی پمپ بنزینی دیگر در شرق تهران نیز در جواب این پرسش که آیا در روزهای اخیر با افزایش مراجعه روبه‌رو بودید یا خیر؟ گفت: این وضعیت چند روزی است که وجود دارد. برخی می‌ترسند پمپ بنزین‌ها موجودی‌شان تمام شود، بابت این در صف می‌ایستند تا باک خود را پر نگه دارند.

او همچنین از افزایش تقاضا برای خرید بنزین در گالن و دبه و ظرف خبر داد و تاکید کرد البته این اقدام ممنوع است و ما و سایر همکاران به هیچ وجه در دبه یا گالن و چیزی غیر از باک خودرو بنزین عرضه نمی‌کنیم اما شهروندان درخواست‌هایی این چنینی را دارند.

گفتگو با شهروندانی که در صف‌های طولانی پمپ بنزین ایستاده‌اند روشن کرد سه دلیل عمده برای شلوغی پمپ بنزین‌ها وجود دارد که یکی از مهمترین آن‌ها ترس از سوختن سهمیه بنزین موجود در کارت‌هاست.

 عامل مهم دیگر نگرانی از بسته شدن پمپ بنزین و اتمام موجودی بنزین است چرا که یکی زا سناریوهای اعلامی از سوی سقاب اصفهانی، رییس سازمان بهینه سازی مصرف سوخت تزویع ۱۲۰ میلیون لیتر بنزین در روز و بستن پمپ بنزین‌ها پس از پایان موجودی بود.

 این نکته سبب شده است برخی امنیت عرضه بنزین را زیر علامت سئوال بزرگی قرار دهند. عامل دیگر که البته در قیاس با دو عامل قبلی ضعیف‌تر است، نگرانی از افزایش ناگهانی قیمت بنزین است. شهروندی در این زمینه به خبرنگار ما گفت: شاید اگر قرار بود قیمت بنزین اندکی افزایش یابد، می‌شد درباره‌ی این‌که خرید یک باک بنزین ثمر چندانی ندارد صحبت کرد اما وقتی قرار است بنزین به نرخ هشتاد هزار تومان برسد، قیمت هر باک برای من حدود چهار میلیون در می‌آید. طبیعی است که فاصله‌ی قیمتی دویست هزار تومانی با چهار میلیون تومانی برای من چیزی نیست که قابل چشم پوشی باشد.

این نکته از سوی دیگر شهروندان نیز مورد اشاره قرار گرفت. پیش از این معاون رییس‌جمهوری اعلام کرده است ظرف دو هفته درباره‌ی ساختار جدید بنزین تصمیم‌گیری می‌شود. بنا بر توضیحات سقاب اصفهانی در حال حاضر سه سناریو برای مدیریت ناترازی بنزین مطرح شده است: عرضه سوخت متناسب با تولید روزانه بدون تغییر قیمت؛ سهمیه‌بندی بر مبنای خودرو و عرضه مصرف مازاد با نرخ غیریارانه‌ای و اختصاص بخشی از بنزین به حمل‌ونقل عمومی و توزیع بخش دیگر میان همه افراد. هر چه هست شمارش معکوس برای تغییر وضعیت بنزین آغاز شده است. باید دید مهر اجرا بر کدام سناریو خواهد نشست. و البه تجربه ، تایید می‌کند، احتمال جایگزینی سناریوی جدید و متفاوت هم منتفی نیست.